Día Internacional da Muller e a Nena na Ciencia, 11 de febreiro

A brecha de xénero nos sectores da ciencia, a tecnoloxía, a enxeñería e as matemáticas (STEM) persiste desde hai anos en todo o mundo. O 11 de febreiro é a data sinalada para pór o foco na pouca representación que aínda existe de mulleres nestes campos.

Datos mulleres en ciencia

Segundo a Organización das Nacións Unidas, a ciencia e a igualdade de xénero son vitais para alcanzar os Obxectivos de Desenvolvemento Sustentable (ODS), incluídos na Axenda 2030. Nos últimos 15 anos, a comunidade internacional ha feito un gran esforzo inspirando e promovendo a participación das mulleres e as nenas na ciencia. Desafortunadamente, elas seguen enfrontándose a barreiras que lles impiden participar plenamente nesta disciplina.

De acordo cun estudo realizado en 14 países, a probabilidade de que as estudantes terminen un grao, un posgrao e un doutoramento nalgunha materia relacionada coa ciencia é do 18%, 8% e 2%, respectivamente, mentres que a probabilidade para os estudantes masculinos é do 37%, 18% e 6%. A discriminación  sistémica fai que as mulleres ocupen menos do 30% dos postos de investigación e desenvolvemento en todo o mundo.

En España os datos tampouco varían moito. O número de mulleres con estudos universitarios creceu moito nas últimas décadas, superando actualmente o 50% do total. Aínda así, a distribución por carreiras é moi desigual. A presenza de mulleres en certas áreas científicas, como a física e as enxeñerías, é moi inferior á dos homes. Este desequilibrio acentúase segundo progrésase na carreira investigadora. Podes consultar datos na páxina específica deste día en España, 11defebrero.

11 de febreiro en centros educativos

Na páxina 11defebrero propoñen iniciativas para combater a brecha de xénero na ciencia e tecnoloxía. Esta páxina está creada por un colectivo de mulleres e homes que se dedican á investigación, a docencia e a comunicación científica en diferentes institucións.

Por iso, todos os anos do 22 de setembro ao 22 de outubro podes inscribir ao teu centro para solicitar charlas sobre muller e ciencia. Tamén animan a que, se non o solicitastes, tiredes de familiares do alumnado que poidan ser relatores sobre este tema.

Baixo o #Enclase11 F recollen todas as ideas para traballar sobre muller e nena na ciencia. Desde coñecer as referentes, nomes de científicas que contribuíron ao mundo no que vivimos, ata interpretar as súas vidas nunha obra de teatro. Pasando por exposicións, lecturas, debuxos…todo o necesario para poñer o foco no apaixonante mundo da ciencia e a tecnoloxía.

Na sección de materiais, podedes atopar ideas para todas as idades:

• Biografías de científicas pioneiras.

• Presentacións de científicas (de 4 transparencias cada unha) para usar directamente en charlas.

• Vídeos de científicas españolas actuais.

• Debuxos para  colorear.• Ilustracións.

• Materiais singulares (xogos, programación).

• Libros e películas.

Para as máis peques existe unha sección específica de educación infantil e primeiro ciclo de primaria.

A falta de referentes femininos é outra das causas que explican estas desigualdades. E é que as nenas non atopan modelos nos que reflectirse. Actualmente existen publicacións para público infantil e xuvenil que serven para achegar a vida destas científicas asombrosas:

Contos de boas noites para nenas rebeldes, protagonizado por todo tipo de mulleres inspiradoras (tamén científicas). Para nenas/vos de 3 a 9 anos.

• A colección Pequena & Grande, de editorial Alba: con biografías sobre Marie Curie ou  Dian  Fossey. Recomendada para idades entre 5 e 9 anos.

As chicas son de ciencias. 25 científicas que cambiaron o mundo. Indicado para lectoras/é de 12 a 17 anos. Este libro é o resultado do traballo dos seus autores, que puxeron en evidencia que loas e as adolescentes non podían nomear a 10 mulleres científicas. Aquí déixanlles referencias.

Ademais, como referencia para que os docentes poidan desenvolver os seus propios proxectos en clase, recomendamos o libro Científicas. Cociñan, limpan, e gañan o premio Nobel (e ninguén se entera),da colección Ciencia que ladra.

En  Gadis gustounos especialmente a Táboa Periódica das Científicas creada por Teresa Valdés  Solís. Desde 11defebrero recoméndannos o post en Naukas escrito pola propia Teresa. Para mostra, un botón ?

Aproveitamos tamén para falar dun novo lanzamento en Verkami, unha plataforma de  crowdfunding para proxectos creativos, culturais e comprometidos. Nestes momentos pódese apoiar a que o libro ilustrado “Mulleres negras na ciencia” salga á luz e axude a seguir creando referentes de xénero e raza.

Que? Xa sabedes como ides organizar este 11 de febreiro nos vosos centros educativos? Encantaríanos saber que iniciativas levastes a cabo e cales tiveron máis éxito ?

Deja un comentario